اسفند 11, 1399 11:41 Asia/Tehran [Updated: فروردین 28, 1400 14:44 Asia/Tehran]

ایلام- ایران پرس: میدان مشترک آذر به‌عنوان یکی از پیچیده‌ترین میدان‌های نفتی کشور، با ظرفیت تولید روزانه 65 هزار بشکه نفت خام به بهره‌برداری رسمی رسید.

به گزارش خبرگزاری ایران پرس، میدان نفتی آذر که در قالب قرارداد بیع‌متقابلی به ارزش حدود 1/4 میلیارد یورو از سوی کنسرسیوم ایرانی توسعه یافته است، امروز (دوشنبه) با دستور «حسن روحانی» رئیس‌جمهوری به‌صورت ویدئوکنفرانس به‌طور رسمی بهره‌برداری شد.

میدان نفتی آذر یکی از میادین مشترک واقع در مرز ایران و عراق در استان ایلام است که شروع تولید آن در اسفند 1395 به میزان 15 هزار بشکه نفت در روز آغاز شد.

از اهداف این طرح می‌توان به تولید زودهنگام با ظرفیت 30 هزار بشکه نفت در روز (محقق شده در اردیبهشت 1396) اشاره کرد.

تولید نهایی در میدان نفتی آذر با ظرفیت 65 هزار بشکه در روز در دی ماه 1399 محقق شده است.

سرمایه گذاری انجام شده برای این طرح یک هزار و 441 میلیون یورو بوده و سهم ساخت داخل در این پروژه بالغ بر 75 درصد و سهم سرمایه انسانی بومی 55 درصد بوده است.

تأمین منافع ملی، ایجاد فرصت اشتغال برای نیروهای بومی و رونق اقتصادی و توسعه زیرساخت‌ها در منطقه ایلام، از شاخص‌های برجسته اجرای طرح توسعه میدان نفتی مشترک آذر به شمار می‌آید.

میدان نفتی آذر در بلوک اکتشافی اناران در استان ایلام (در جنوب غربی ایران و 25 کیلومتری شهرستان مهران) در مرز ایران و عراق واقع شده است.

آذر؛ میدانی سخت و پیچیده

به گزارش شانا، میدان آذر با بیش از ۴ میلیارد بشکه ذخیره نفت درجا و تولید نفتی سبک، یکی از پیچیده‌ترین میدان‌های نفتی در سطح کشور یا حتی منطقه است که ساختار زمین‌شناسی ویژه و تغییرات گسترده رخساره‌ای، حفاری در این میدان را به یکی از سخت‌ترین و پرچالش‌ترین حفاری‌ها تبدیل کرده است، به‌طوری که متوسط طول دوره حفاری چاه‌های این میدان چند برابر طول دوره حفاری در دیگر چاه‌های مناطق خشکی در کشور است و اجرای عملیات حفاری و برخی سرویس‌های درون‌چاهی (نظیر گل و سیمان) در این میدان به‌دلیل توالی لایه‌های پرفشار و کم‌فشار و رژیم‌های خاص فشاری سازندهای این میدان، از سخت‌ترین و زمان‌برترین خدمات حفاری به‌شمار می‌رود، ضمن آنکه ترکیب سیال میدان آذر حاوی درصدهای مولی بالایی از هیدروژن سولفوره و دی‌اکسیدکربن است که شرایط به‌شدت خورنده‌ای را ایجاد می‌کند و استفاده از آلیاژهای خاص مقاوم در برابر خوردگی را در تجهیزات درون‌چاهی، خطوط لوله و تأسیسات سرچاهی و فرآورش اجتناب‌ناپذیر ساخته است.

میدان آذر در نزدیکی گسل اصلی زاگرس و گسل بالارود قرار گرفته و ساختاری با رژیم‌های فشاری متناوب و پیچیده دارد که درهم‌تنیدگی ویژگی‌های ساختاری میدان سبب ‌شد در جریان حفاری چاه‌ها، آن هم در اعماق زیاد، به‌طور مستمر تغییرات شدید و غیرقابل پیش‌بینی رژیم فشاری در لایه‌های زمین ایجاد شود. یعنی به‌واسطه تناوب زیاد لایه‌های کم‌فشار و پرفشار و ثبت فشارهای غیرعادی سازندی هنگام حفاری، در فواصل زمانی کوتاه، هم هرزروی گل حفاری و هم جریان پرفشار سیال حادث شده است که برای رفع این مشکل، از جداری‌ها و آستری‌ها در سایزهای غیرمعمول استفاده ‌شد.

عمیق‌ترین و سنگین‌ترین لوله‌های جداری سطحی کشور با عمق بیشتر از ۲ کیلومتر و وزن حدود ۵۰۰ تن، در چاه‌های آذر نصب شده است و بیشترین تعداد مقاطع حفاری برای دسترسی بهینه به لایه مخزنی در سطح میدان‌های نفتی کشور با هفت حفره مربوط به میدان آذر است. افزون بر این، با توجه به فشار و دمای بالای مخزن، میدان آذر می‌تواند تقریباً جزو میدان‌ها با فشار و دمای بالا (HP HT) به‌شمار آید و با لحاظ کردن مقدار بالای گازهای اسیدی، چالش‌های عملیاتی این میدان دوچندان می‌شود. به این فهرست، ناهمگنی بالا در خواص سنگ و سیال به‌ویژه کیفیت نفت‌ تولیدی از افق‌های مختلف مخزنی، وجود رسوب فراوان وکس و آسفالتین و با تأکید مجدد وجود مقادیر بالای گاز سولفید هیدروژن در مخزن را هم باید اضافه کرد.

سهم ۷۵ درصدی مشارکت ایرانی

از دیگر موارد مورد اشاره در این طرح، سهم بیش از ۷۵ درصدی مشارکت ایرانی و سهم ۵۷ درصدی (به‌طور متوسط) نیروهای بومی در مسیر اجرا به‌شمار می‌رود.

رعایت الزامات زیست‌محیطی و پایش فعالیت‌های QHSE نیز در این طرح قابل توجه بوده است، به‌طوری که با وجود انجام بیش از ۷۳ میلیون نفرساعت فعالیت مستمر انجام شده از زمان آغاز فعالیت‌های طرح تاکنون، حادثه منجر به فوت یا ناتوان‌کننده مهمی در این طرح اتفاق نیفتاده و در جای خود یک رکورد به شمار می‌آید و به‌عنوان شاخصی از نحوه عملکرد طرح در این زمینه قابل استناد است. رعایت الزام‌های بازرسی و حفاظت فنی هم از اولویت‌های اجرای طرح بود و سعی شد از همه ظرفیت واحدهای ستادی مجموعه کارفرما و مشاوران سطح‌الارضی و تحت‌الارضی استفاده شود تا دیدگاه‌های همه این مراجع در مسائل و الزام‌ها فنی در جریان عملیات توسعه مدنظر قرار گیرد.

افزون بر این تلاش شده است با استقرار کارشناسان بازرسی و حفاظت فنی کارفرما و مشاور در سایت و حضور بازرسان صاحب‌صلاحیت شخص ثالث در فرآیند ساخت همه تجهیزات و کالاهای طرح در داخل و خارج از کشور و حضور مؤثر حین عملیات اجرا، نصب و راه‌اندازی، طبق ITPهای مصوب، الزام‌های کیفی در حد بضاعت پیاده‌سازی شوند.

117

بیشتر بخوانید:

صادرات فرآورده‌های نفتی کشور چهار برابر شده‌است

 

کلیدواژه